Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen (66) zapowiedziała zdecydowaną odpowiedź na specjalne cła na import stali i aluminium zarządzone przez prezydenta USA Donalda Trumpa (78). „Głęboko ubolewam nad decyzją Stanów Zjednoczonych o nałożeniu ceł na eksport europejskiej stali i aluminium” – powiedziała von der Leyen. „Nielegalne cła nałożone na UE nie pozostaną bez odpowiedzi – doprowadzą do podjęcia zdecydowanych i proporcjonalnych środków zaradczych”.
Unia Europejska będzie działać w celu ochrony swoich interesów gospodarczych – dodała von der Leyen. Będziemy bronić pracowników, przedsiębiorstw i konsumentów w UE. Cła to podatki – złe dla firm i jeszcze gorsze dla konsumentów.
Kanclerz Olaf Scholz (66) przestrzegł USA przed „niewłaściwą ścieżką ceł i kontrceł”. W Bundestagu powiedział: „Jeśli USA nie pozostawią nam innego wyboru, Unia Europejska odpowie w sposób zjednoczony”. Jako największy rynek na świecie z 450 milionami obywateli, UE ma siłę, aby to zrobić.
Jak już ogłoszono w niedzielę, prezydent USA nałożył cła na import stali i aluminium. „To 25 procent bez wyjątków i wyłączeń” – powiedział Trump w poniedziałek (czasu lokalnego) podczas podpisywania odpowiednich dekretów w Białym Domu. Cła zaczną zatem obowiązywać od 12 marca.
Trump może chcieć zrobić wyjątek dla Australii, jeśli chodzi o nowe cła na stal. Uzasadnieniem dla tego stanu rzeczy była nadwyżka handlowa USA z tym krajem. „A powodem tego jest to, że kupują dużo samolotów. Są dość daleko i potrzebują wielu samolotów” – powiedział Trump.
Według premiera Australii Anthony’ego Albanese’a (61) Trump wcześniej „zgodził się, że rozważy się możliwość wyjątku w interesie obu naszych krajów”. W rozmowie telefonicznej z prezydentem USA, opowiedział się on za zwolnieniem Australii z grożących ceł na stal i aluminium, powiedział Albanese dziennikarzom we wtorek (czasu lokalnego).
Australia odgrywa jedynie niewielką rolę na światowych rynkach eksportowych stali. Jednakże kraj ten posiada znaczne złoża rudy żelaza, ważnego surowca do produkcji stali.
Nowe cła USA na stal jeszcze bardziej komplikują sytuację na rynku stali, który ma strategiczne znaczenie dla wielu sektorów przemysłu. Według najnowszych danych branżowego stowarzyszenia World Steel, w 2023 roku na całym świecie wyprodukowano 1,89 miliarda ton stali. Chiny, lider na rynku światowym, wyprodukowały ponad połowę tego surowca, tj. 1,02 mld ton . Znacznie mniej wyprodukowały Stany Zjednoczone z 81 mln ton. Dla porównania, Stany Zjednoczone w 2023 r. zaimportują 26,4 mln ton stali, co uczyni je drugim co do wielkości importerem po Unii Europejskiej.
Preferowanym dostawcą stali dla Waszyngtonu jest Kanada . Według Departamentu Handlu USA, w 2024 roku Stany Zjednoczone będą importować 5,95 mln ton od swojego północnego sąsiada. Brazylia wyeksportowała do USA 4,08 mln ton stali, UE 3,89 mln ton, a kolejne miejsca zajęły Meksyk i Korea Południowa, które wyeksportowały odpowiednio 3,19 i 2,5 mln ton. Chiny z kolei wyeksportowały do USA zaledwie około 470 000 ton.
Według Niemieckiego Stowarzyszenia Przemysłu Stalowego (WV Stahl) USA są najważniejszym rynkiem zbytu dla europejskiego przemysłu stalowego. W 2023 roku cała UE wyeksportowała do USA około czterech milionów ton. Tylko w Niemczech produkuje się rocznie około miliona ton stali, głównie stali specjalnych. Niemcy są największym producentem stali w UE i zajmują siódme miejsce na świecie za Chinami, Indiami, Japonią , USA, Rosją i Koreą Południową. We wszystkich sektorach USA są najważniejszym rynkiem zbytu dla niemieckich eksporterów.
Minister przemysłu Kanady François-Philippe Champagne (54) określił cła jako „całkowicie nieuzasadnione”. Zapowiedział „jasną i wyważoną” odpowiedź swojego kraju, początkowo nie podając jednak dalszych szczegółów. Brytyjskie stowarzyszenie producentów stali UK Steel wyraziło zaniepokojenie „niszczycielskim ciosem” dla i tak już zmagającej się z problemami branży.
Według ekspertów, ogłoszenie to może mieć również negatywny wpływ na niektóre sektory gospodarki w Stanach Zjednoczonych. Maurice Obstfeld z Instytutu Ekonomii Międzynarodowej ostrzega, że stal i aluminium to „kluczowe surowce dla przemysłu USA, także w kontekście eksportu” . Powiedział agencji AFP, że cła mogą wywołać „poważny szok podażowy” po stronie USA.
Choć wielu ekspertów uważa je za coś nieefektywnego, Trump regularnie opisuje cła jako rodzaj gospodarczego cudu. I natychmiast ogłosił kolejne cła, obejmujące np. samochody, układy scalone i produkty farmaceutyczne. „To będzie wspaniałe dla naszego kraju” – oznajmił Trump. Nie podał jednak żadnych szczegółów.
Były szef Instytutu Gospodarki Światowej w Kilonii, Gabriel Felbermayr , spodziewa się, że nowe cła USA będą miały dla Europy możliwe do opanowania konsekwencje. „To nieprzyjemne dla naszych gospodarek, ale nie dewastujące” – powiedział Felbermayr Niemieckiej Agencji Prasowej. Ponadto ceny stali prawdopodobnie spadną, jeśli większa część stali pozostanie w Niemczech, a inne kraje będą dostarczać jej więcej do Niemiec zamiast do USA. Mogłoby to na przykład spowodować, że budowa turbin wiatrowych stanie się tańsza
